Hafan Llyfrau Basged Man Talu Fy Nghyfrif Cymorth Cynigion Arbennig Cysylltu   English  
 
Dod o Hyd i Siop Lyfrau
 
Mewngofnodi
 
Cofrestru
Gwybodaeth Lyfryddol
Prif Weinidog Answyddogol Cymru - Cofiant Huw T. Edwards
Gwyn Jenkins
ISBN: 9780862439644 (0862439647)Dyddiad Cyhoeddi Gorffennaf 2007
Cyhoeddwr: Y Lolfa, Tal-y-bont
Fformat: Clawr Meddal, 215x140 mm, 272 tudalen Iaith: Cymraeg Allan o Stoc - Archebir yn ôl y galw Ein Pris: £14.95 
Does dim Adolygiad Cwsmer i'r teitl hwn.
 
Ysgrifennwch Adolygiad Cwsmer
Cofiant cynhwysfawr i Huw T Edwards - un o'r ffigurau mwyaf dylanwadol yng Nghymru yn yr 1950au, a dyn a adwaenid fel 'Prif Weinidog Answyddogol Cymru' yn anterth ei yrfa.

A thorough biography of Huw T Edwards - one of the most influential figures in Wales in the 1950s, and a man who was known in his prime as the 'Unofficial Prime Minister of Wales'.
Mae 'na ambell i ddegawd sy'n mynd yn angof i haneswyr a'r cyhoedd fel ei gilydd. Degawd felly yw pumdegau'r ganrif ddiwethaf, degawd a ystyrir yn rhyw egwyl ddi-liw rhwng erchyllterau'r pedwardegau a chwyldro cymdeithasol y chwedegau.

Y gwirionedd, wrth gwrs, yw fod pob degawd yn gosod sylfaen i'r hyn sydd i ddilyn, ac mae pob un ohonynt yn haeddu sylw. Yn y pumdegau yr enillodd Huw T. Edwards y teitl ‘Prif Weinidog Answyddogol Cymru’, a nod llyfr Gwyn Jenkins yw ailgyflwyno’r cymeriad allweddol a diddorol yma i'w gyd-Gymry.

Mae stori Huw T, ar adegau, yn darllen fel nofel, ac roedd ef ei hun yn hoff o ramantu yn ei chylch. Yn ystod ei fywyd tymhestlog fe fu'n löwr, yn chwarelwr, yn filwr ac yn was bach. Roedd hynny i gyd cyn iddo ddechrau ar ei fywyd cyhoeddus hyd yn oed.

Fel trefnydd y T&G yn y gogledd y daeth i amlygrwydd am y tro cyntaf fel person cyhoeddus. Ond roedd yn llawer mwy nag undebwr. Fel rhywun oedd ag un troed yn y mudiad Llafur a'r llall yn y byd Cymraeg, roedd e'n berson amlwg i gadeirio ac eistedd ar gyrff cyhoeddus. Roedd Huw T yn frenin ar y cwangos ddegawdau cyn i'r term hwnnw gael ei fathu.

Roedd rhan Huw T yn y frwydr dros ddatganoli yn un o'i gyfraniadau allweddol. Nid stori syml yw hon. Fel Cadeirydd Cyngor Cymru a Mynwy, roedd llais Huw T yn un pwysig. Ond person ‘ceisio am y posib’ oedd Huw T, ac ar y dechrau roedd yn ddigon llugoer ynglŷn â syniadau fel Senedd neu hyd yn oed Ysgrifennydd Gwladol i Gymru.

Yn y diwedd fe ddaeth yn gefnogwr brwd i'r syniad, gan gefnu ar y Blaid Lafur am gyfnod ac ymuno â Phlaid Cymru. Mewn cyfnod lle mae'r ddwy blaid honno mewn clymblaid yng Nghaerdydd, mae hanes Huw T yn taflu goleuni diddorol ar y berthynas rhyngddynt a'r tensiynau rhwng datganolwyr ac unoliaethwyr y Blaid Lafur – un o brif themâu gwleidyddiaeth Cymru hyd heddiw.

Mae'n amlwg o'r llyfr ei hun a’r ôl-nodiadau fod Gwyn Jenkins wedi cyflawni gwaith ymchwil trylwyr, nid yn unig wrth bori trwy bapurau, ond hefyd trwy holi cymeriadau fu’n rhan allweddol o fywyd Huw T. Mae ganddo hen ddigon o ddeunydd ar gyfer cofiant hir, academaidd. Ond mae'n amlwg nad hynny oedd ei fwriad fan hyn. Yn hytrach, trwy chwynnu'n drwyadl, mae wedi llwyddo i greu portread hynod ddarllenadwy o'i destun fydd yn apelio at unrhyw un sydd â'r diddordeb lleiaf yng ngwleidyddiaeth neu hanes diweddar Cymru.

Vaughan Roderick

Gellir defnyddio'r adolygiad hwn at bwrpas hybu, ond gofynnir i chi gynnwys y gydnabyddiaeth ganlynol: Adolygiad oddi ar www.gwales.com, trwy ganiatâd Cyngor Llyfrau Cymru.

It is possible to use this review for promotional purposes, but the following acknowledgment should be included: A review from www.gwales.com, with the permission of the Welsh Books Council.

Bywgraffiad Awdur:
Mae Gwyn Jenkins yn frodor o bentref Penparcau ger Aberystwyth, ond yn Nhal-y-bont y mae ei gartref ers dros chwarter canrif bellach. Ac yntau'n aelod o staff Llyfrgell Genedlaethol Cymru er 1974, bu'n Geidwad Llawysgrifau a Chofysgrifau am ddeng mlynedd; bellach mae'n Gyfarwyddwr Gwasanaethau Casgliadau. Ef oedd golygydd cyffredinol y gyfrol Llyfr y Ganrif a gyhoeddwyd yn 1999.
Gwybodaeth Bellach:
Dyma'r cofiant cyntaf i un o gymeriadau mwyaf deniadol a dylanwadol gwleidyddiaeth Cymru yn yr ugeinfed ganrif. Ac yntau'n sosialydd cenedlaetholgar, yn undebwr llafur ac yn gadeirydd cyntaf Cyngor Cymru, cyfeiriwyd at Huw T. Edwards yn anterth ei yrfa fel "Prif Weinidog Answyddogol Cymru". Ond cafodd hefyd nifer o brofiadau diddorol a rhamantus, a llawer o'r rheiny yn adlewyrchu natur cymdeithas Cymru yn y ganrif ddiwethaf.

*******************************
Huw T: Prif Weinidog Answyddogol Cymru Yn Pontio’r Coch a’r Gwyrdd

Yng nghanol yr holl drafod am glymbleidio coch a gwyrdd ym Mae Caerdydd, mae cyfrol newydd yn nodi cyfraniad arloesol y gwleidydd a wnaeth sefydlu’r Cynulliad yn bosib – gwleidydd a fu’n rhan o ymgyrchoedd Plaid Cymru a’r Blaid Lafur yn ystod ei oes ac a gafodd ei adnabod fel ‘Prif Weinidog Answyddogol Cymru’ – Huw T Edwards.

Disgrifiwyd Huw T fel ‘the complete Welshman’, ‘the truly representative Welshman’, a ‘Chymro mwyaf cyffrous ei ddydd’, a threuliodd ran fawr o’i fywyd yn ymgyrchu dros Senedd i Gymru. Yn ôl Gwyn Jenkins, awdur y gyfrol, “Roedd cyfraniad Huw T i ddatblygiad Cymru fel cenedl yn yr ugeinfed ganrif yn eithriadol o bwysig, a thra gwahanol fyddai’r broses o ddatganoli oni bai am ei gyfraniad ef.”

Yn niwedd 1940au penodwyd Huw T yn gadeirydd ar Gyngor Cymru – corff diddannedd a sefydlwyd gan y Blaid Lafur, ac ymgyrchodd yn ddygn o hynny ymlaen dros Senedd i Gymru gan geisio uno’r pleidiau dros achos datganoli. Yn 1959, mewn rhwystredigaeth gydag agwedd y Blaid Lafur at ddatganoli ymunodd â Phlaid Cymru, cyn mynd yn ôl at Lafur yn 1964.

Yn ôl Gwyn Jenkins: “Roedd ei ymlyniad at iaith a diwylliant ei genedl yn ddi-ball… ac er yn sosialydd o argyhoeddiad ac yn genedlgarwr pybyr, roedd yn ddigon eangfrydig i fanteisio ar bob cyfle i gydweithio’n adeiladol ar ran y genedl.”
Does dim Adolygiad Cwsmer, hyd yma, i'r llyfr hwn.
 
Rhagor o Deitlau
Fe wnaeth pobl wrth brynu'r teitl hwn hefyd brynu'r canlynol:
Trwy Ddirgel Ffyrdd
Gwyn Erfyl
£8.00
 
Prynwch
Dyfroedd Byw a Cherrynt ...
Gwyn Erfyl
£12.50
 
Prynwch
Great Western Railway in ...
Gwyn Briwnant Jones
£3.99
Llyfr y Mis
Cymraeg
Dan Bwysau
John Alwyn Griffiths
£8.50
 
Prynwch
Saesneg
Head in the Clouds - ...
Boyd Clack
£10.00
 
Prynwch
Plant
Caffi Merelli
G. R. Gemin
£7.99
 
Prynwch