Hafan Llyfrau Basged Man Talu Fy Nghyfrif Cymorth Cynigion Arbennig Cysylltu   English  
 
Dod o Hyd i Siop Lyfrau
 
Mewngofnodi
 
Cofrestru
Gwybodaeth Lyfryddol
Gaucho o'r Ffos Halen, Y
Carlos Dante Ferrari
ISBN: 9780863819223 (0863819222)Dyddiad Cyhoeddi Gorffennaf 2004
Cyhoeddwr: Gwasg Carreg Gwalch, Llanrwst
Addaswyd/Cyfieithwyd gan Gareth Miles.Fformat: Clawr Meddal, 182x124 mm, 188 tudalen Iaith: Cymraeg Ar gael Ein Pris: £7.00 
Sgr y Cwsmeriaid ar gyfartaledd:
 
Ysgrifennwch Adolygiad Cwsmer
 
Darllen Adolygiadau...
Llyfr y Mis: Gorffennaf 2004
Cyfieithiad Cymraeg o El Riflero de Ffos Halen, nofel afaelgar yn portreadu helyntion yr arloeswyr a sefydlodd y Wladfa Gymreig ym Mhatagonia yn 1865.

A Welsh translation of El Riflero de Ffos Halen, a gripping novel portraying the exciting story of the pioneers that founded the Welsh Settlement in Patagonia in 1865.
Ar hyn o bryd mae’n debyg bod bri mawr yn yr Ariannin ar bethau sy’n ymwneud â Phatagonia oherwydd bod yr Arlywydd presennol yn dod oddi yno. Mae’n anochel, felly, bod hanes y Cymry yn y Wladfa yn derbyn mwy o sylw nag arfer, ac fel rhan o hyn cafodd llyfr Carlos D. Ferrari, El riflero de Ffos Halen lwyddiant mewn cystadleuaeth i ddod o hyd i'r llyfr gorau gan awdur oedd yn ysgrifennu am y tro cyntaf. Cyfieithwyd ac addaswyd y nofel yn gelfydd i’r Gymraeg gan Gareth Miles.

Hanes bywyd Ifor Thomas sy’n fab i Megan Thomas a Dafydd Williams, dau a gyfarfu ar fwrdd llong y Mimosa, sef y llong a gludodd yr ymfudwyr cyntaf i’r Wladfa, yw’r nofel. Nid yw Dafydd Williams, er hynny, yn byw i briodi ei gariad nac i weld geni ei fab oherwydd ei fod yn mynd ar goll ar y paith. Ceir ychydig o ramant i ddechrau’r nofel, felly, a da gweld mai pobl o gig a gwaed fel y gweddill ohonom yw’r gwladychwyr a bortreedir yn y nofel! Megir Ifor Thomas gan ei nain a’i daid sy'n cymryd arnynt eu bod yn rhieni iddo, ac mae’r sioc o sylweddoli bod ei deulu wedi dweud celwydd wrtho trwy gydol ei ieuenctid yn ei yrru i fyw allan ar y paith ar ei ben ei hun yn ei ffermdy, gan hela a gwerthu crwyn i wneud ei fywoliaeth.

Nid portread o gymeriad confensiynol a geir yn y nofel felly ond yn hytrach portread o gymeriad sy’n dewis ymneilltuo i fyw bywyd gwahanol ond anturus. Er hynny, collwyd cyfle i ddatblygu cymeriad Ifor Thomas a gweddill ei deulu ac i ddisgrifio'u teimladau yn ystod y cyfnod anodd hwn yn eu bywydau. Yn wir, mae’r nofel yn dioddef yn aml o ddiffyg cymeriadu gan mai digwyddiadau a gweithredoedd y cymeriadau a ddisgrifir i raddau helaeth yn hytrach na’u teimladau.

Yn naturiol, gan fod Y Gaucho o’r Ffos Halen yn adlewyrchu dyddiau cynnar y Cymry yn y Wladfa, sonnir am galedi eu bywyd a’u hamgylchiadau. Er hynny, credaf mai peth anodd yw ysgrifennu nofel am gymeriad ffug sy’n byw mewn lle a chyfnod y ceir cymaint o gofnod ohonynt, yn arbennig gan fod yr awdur mor awyddus i gyfeirio at y digwyddiadau hanesyddol hyn. Canlyniad hyn yw cyfres o gyd-ddigwyddiadau sydd bron yn syrffedus ar brydiau, sy’n golygu bod y nofel yn ymdebygu braidd i nofel antur ar gyfer plant wrth neidio o un digwyddiad i’r llall. Y mwyaf o’r cyd-ddigwyddiadau hanesyddol hyn yw bod Ifor Thomas yn dod ar draws Butch Cassidy a’r Sundance Kid ac yn chwilio am aur gyda hwy, gan syrthio mewn cariad ag Etta Place yn y cyfamser. Yn yr ymgais hon i lynu’n agos at ddigwyddiadau go-iawn mae’r nofel yn disgyn rhwng dwy stôl – rhwng yr hanesyddol a’r llenyddol.

Nith Ifor Thomas sy’n adrodd yr hanes, ond nid yw hyn yn dod yn amlwg tan ail hanner y nofel, a chredaf fod hyn yn wendid y gellid fod wedi ei osgoi. Mae hyn i ryw raddau yn egluro’r diffyg cymeriadu a’r mynegiant o deimladau’r cymeriadau, gan y byddai’n disgrifio teimladau aelodau o’i theulu, ond byddai’n llawer gwell cyflwyno’r berthynas hon o’r cychwyn. Tua’r diwedd mae’r adroddwr yn ychwanegu sentimentalrwydd ystrydebol dianghenraid gan ei bod yn cyfeirio at ei sgwrs olaf gyda’i hewythr cyn iddo farw. Mewn sgwrs sy’n siŵr o fod yn boblogaidd gyda’r gynulleidfa gyfoes, eglura Ifor Thomas i'w nith gymhlethdod perthynas y gwladychwyr gyda Chymru ac Ariannin, gan ei hatgoffa am ei hetifeddiaeth. I goroni’r sentimentalrwydd yn y bennod olaf, mae’r adroddwr yn dibynnu ar ystrydebau megis y gall bellach farw mewn hedd o wybod bod hanes ei hewythr wedi’i gofnodi. Unwaith eto, mae’r awdur yn disgyn rhwng dwy stôl trwy geisio ysgrifennu nofel antur a chofnod teuluol teimladwy ar yr un pryd.

Credaf y gallai Gareth Miles fod wedi gwneud defnydd gwell o’i ddawn fel cyfieithydd trwy gyfieithu gweithiau llenyddol eraill o’r Sbaeneg i’r Gymraeg. Mae’n drueni bod y nofel hon wedi cael ei chyfieithu i’r Gymraeg oherwydd ei bod yn ymwneud â’r Wladfa Gymreig yn unig, gan fod gweithiau llenyddol eraill yn y Sbaeneg o America Ladin a Sbaen sy’n haeddu llawer mwy o gydnabyddiaeth ac a allai gyfoethogi ein llenyddiaeth trwy gael eu cyfieithu i’r Gymraeg. Er hynny, os mai eich bwriad yw dysgu rhywfaint am hanes y Wladfa ac am ein hanes fel Cymry, a hynny mewn modd ysgafnach na darllen llyfr hanes, yna ni chewch gyfeirlyfr sy’n haws ei ddarllen nag anturiaethau’r Gaucho o’r Ffos Halen.

Lowri Williams

Gellir defnyddio'r adolygiad hwn at bwrpas hybu, ond gofynnir i chi gynnwys y gydnabyddiaeth ganlynol: Adolygiad oddi ar www.gwales.com, trwy ganiatâd Cyngor Llyfrau Cymru.

It is possible to use this review for promotional purposes, but the following acknowledgment should be included: A review from www.gwales.com, with the permission of the Welsh Books Council.
Rhoddodd Alicia Califano o La Plata, Argentina i'r teitl yma ac ysgrifennodd:
"A fascinating novel that tells in a most interesting way of the hardships suffered by the first Welsh people that came to Patagonia. The accurate descriptions of the region are a bonus for those readers who have never been to the South. The language is beautiful and the novel reflects the love the author feels about his ancestors. "
 
Rhagor o Deitlau
Fe wnaeth pobl wrth brynu'r teitl hwn hefyd brynu'r canlynol:
History of Wales, A
John Davies
£16.99
 
Prynwch
Pryfeta (Nofel Fuddugol ...
Tony Bianchi
£8.95
 
Prynwch
Welsh of Merseyside in ...
D. Ben Rees
£12.50
 
Prynwch
Llyfr y Mis
Cymraeg
Apostol
Dyfed Edwards
£9.95
 
Prynwch
Saesneg
Bee Book, The
Jo Byrne
£9.99
 
Prynwch
Plant
Dathlu gyda Sali Mali
Ifana Savill
£6.99
 
Prynwch