Hafan Llyfrau Basged Man Talu Fy Nghyfrif Cymorth Cynigion Arbennig Cysylltu   English  
 
Dod o Hyd i Siop Lyfrau
 
Mewngofnodi
 
Cofrestru
Gwybodaeth Lyfryddol
O! Tyn y Gorchudd - Hunangofiant Rebecca Jones (Cyfrol y Fedal Ryddiaith 2002)
Angharad Price
ISBN: 9781843231684 (1843231689)Dyddiad Cyhoeddi Mehefin 2013
Cyhoeddwr: Gwasg Gomer, Llandysul
Fformat: Clawr Meddal, 173x119 mm, 152 tudalen Iaith: Cymraeg Allan o brint Ein Pris: £6.99   
Sgr y Cwsmeriaid ar gyfartaledd:
 
Ysgrifennwch Adolygiad Cwsmer
 
Darllen Adolygiadau...
Cyfrol arobryn Medal Ryddiaith Eisteddfod Genedlaethol Tyddewi 2002, sef hunangofiant dychmygol hen fodryb yr awdures a fu farw yn ei phlentyndod, yn cynnwys portread byw a chynnes o gymdeithas wledig Gymraeg yn Sir Feirionnydd yn ystod yr 20fed ganrif. 10 ffotograff du-a-gwyn. Adargraffiad; cyhoeddwyd gyntaf ym mis Awst 2002.

The prize-winning entry in the 2002 St David's Eisteddfod Prose Medal competition, the imaginary autobiography of the author's great-aunt who died in childhood, comprising a warm and vivid portrait of Welsh rural society in Merionethshire during the 20th century. 10 black-and-white photographs. Reprint; first published in August 2002.
Gofynnwyd am hunangofiant yng nghystadleuaeth y Fedal Ryddiaith 2002, ond ceir yma glasur o gofiant i deulu cyfan, oherwydd er mai Rebecca Jones sydd yn adrodd ei hanes, cawn yn ogystal hanes ei theulu cyfan – hanes teulu amaethyddol, o gefn-gwlad Sir Feirionnydd, sef teulu Tynybraich, Cwm Maesglasau. Dyma gyfrol fach sy’n hawdd i’w darllen ond eto sy’n em ‘sy’n cyffwrdd dyn at ddagrau’, ys dywedodd Hywel Teifi Edwards.

Ceir yma yn wir y llon a’r lleddf, hiwmor iach a thristwch ingol. Ni allwn ond chwerthin yn aml ar droeon chwithig rhai o’r cymeriadau (megis y gyrrwr bws yn dweud wrth y dyn dall ‘You need the green bus, mate’), ond yn fwy na dim mae pleser y gyfrol ym mhortreadau byw yr awdures; os oedd Lewis, un o’r brodyr, yn arlunydd da â’i baent, yna mae Angharad Price hithau wedi etifeddu’r un anian ac yn arlunydd gwych â’i geiriau.

Llwydda i greu portreadau mor fyw fel eu bod yn dawnsio o flaen ein llygaid, yn enwedig felly yn fy marn i yn y portread o’r brawd dall, William – o’r manylder am lyfu label, ei natur gysetlyd a’i ysfa am annibyniaeth i’w ddirywiad poenus yn ei henaint.

Ac yn y portreadau hyn fe’n gogleisir yn fwy na dim gan y cyfuniad gwefreiddiol o’r hyn y gwyddom sy’n ffaith a’r hyn a awgrymir sy’n ffrwyth dychymyg a phrofiad Angharad Price. Mae’r hanes a geir yma am deulu Dynybraich yn amlwg yn wir, a cheir ambell ffotograff ohonynt i brofi hynny; afraid dweud fod y gyfrol hon yn albwm geiriau anhygoel i’r teulu hwnnw. Chwaer taid yr awdures oedd Rebecca Jones, yr adroddwraig, ac wrth nodi aelodau cenedlaethau newydd y teulu, cydnebir bodolaeth Angharad Price ei hun yn y llinach deulu: ‘a hwythau bellach yn nain a thaid i blant Wyn, sef Aled a Catrin, a phlant Mair, ac Emyr ei gŵr, sef Irfon, Iolo ac Angharad’.

Ond wedi’i weu drwy’r ffeithiol, mae elfen amlwg o ffuglen –yn bennaf oherwydd, mewn gwirionedd, bu farw Rebecca yn un ar ddeg oed, ac mae'r gyfrol hon yn ‘deyrnged i’r bywyd y gallai fod wedi ei gael’. Ond mae’r cyfuno ffaith a ffuglen yn hynod ogleisiol – faint ohono yn wir a basiwyd i lawr drwy’r cenedlaethau a faint ohono sy’n gnawd o ddychymyg Angharad? Meddyliaf yn fwy na dim am hen-nain a hen-daid yr awdures: mae yma bortreadau mor llawn ohonynt, o Evan ‘yn storïwr da’ i’w wraig a’i ffydd gref yn Nuw. Eto, cynildeb y dweud sy’n taro i’r byw, yn enwedig y dioddefaint nas ymhelaethir arno – colli merch yn bythefnos oed, colli mab yn bump oed a chael tri mab dall, ac (er na ddigwydd hynny yng nghorff yr hunangofiant), o golli Rebecca a hithau’n un ar ddeg oed.

Cwmpesir canrif gyfan bron â bod yn nhudalennau’r gyfrol, a cheir yma hanes newidiadau mewn cymdeithas gyfan yn ogystal ag yn y teulu penodol dan sylw. Teimlaf efallai fod y bennod olaf braidd yn rhy uniongyrchol ei neges, ac mai pennod gyntaf cofiant y byd sydd ohoni ydyw, yn hytrach na phennod olaf hanes cenhedlaeth taid yr awdures.

Yn sicr, rhaid annog yr awdures i fynd ati i ysgrifennu rhagor; mae ei hiaith mor goeth, mor Gymreig, mor fyw, mae’n bleser pur i’w ddarllen – ac ni ellir ond dotio dro ar ôl tro at yr eirfa, yr ymadroddion a’r disgrifiadau, e.e. ‘Cychwynnem yn oriau mân y bore, a’r diwrnod newydd yn troi’n las, yn binc, yn felyn, yn wyn, fel petai clais y nos yn gwella.’

Mae hon yn gyfrol sydd wir yn werth ei darllen, a’ch colled chi fyddai peidio gwneud hynny.

Gwenllïan Dafydd

Gellir defnyddio'r adolygiad hwn at bwrpas hybu, ond gofynnir i chi gynnwys y gydnabyddiaeth ganlynol: Adolygiad oddi ar www.gwales.com, trwy ganiatâd Cyngor Llyfrau Cymru.

It is possible to use this review for promotional purposes, but the following acknowledgment should be included: A review from www.gwales.com, with the permission of the Welsh Books Council.
Gwybodaeth Bellach:
O! Tyn y Gorchudd
Hanes Rebecca Jones yw O! Tyn y Gorchudd. Fe'i ganed yn 1905 a threulio ei bywyd ym Maesglasau, cwm anghysbell yn Sir Drefaldwyn fu yn gynefin i'w theidiau am fil o flynyddoedd. Yma y buont hwy yn hau ac yn medi, ac yn profi caledi a dedwyddwch bywyd bob yn ail. Creulon iawn fu tynged rhieni Rebecca. Cawsont saith o blant ond yr oedd tri ohonynt yn gwbl ddall, a bu dau ohonynt farw yn ifanc. Mae O! tyn y gorchudd yn adlewyrchu hanes yr ugeinfed ganrif. Y mae yn canu clod pobl ddiymhongar, wledig a oedd yn gadarn eu ffydd ac yn llawn daioni er gwaethaf y trallod a'r dioddefaint a ddaeth i'w rhan. Y mae'r hen gymuned wledig Gymreig yn gynsail i'r llyfr. Mae man a lle yn hanfodol i Rebecca, ac i'w theulu, ac y maent yn ymwybodol o'r traddodiadau sydd yn perthyn i'w cynefin. Stori am gariad a haelioni dau riant yw'r llyfr, ac yn anad dim am ddyfalbarhad a gweledigaeth mam Rebecca. Mae O! Tyn y Gorchudd yn perthyn i draddodiad llenyddol sydd yn datgelu ac yn darlunio bywyd y Cymry cyffredin. Y mae'r awdures Angharad Price, fel eraill o'i blaen - Daniel Owen, T. Rowland Hughes, Kate Roberts ac Elena Puw Morgan - yn ysgrifennu am ei chyd-Gymry gydag arddeliad a chyda dealltwriaeth llwyr o'u hofnau ac eu gobeithion. Eto i gyd, nid hunangofiant clasurol mo'r gwaith. Cawn wybod tua diwedd y llyfr y bu farw Rebecca Jones yn ifanc yn 1916 ac mai teyrnged iddi yw'r llyfr sydd yn dychmygu y bywyd y gallasai ei gael. Yn O! Tyn y Gorchudd, gwelwn dynnu'r llwch o genre yr hunangofiant a rhoi sglein arno o'r newydd gan awdures sydd 'r ddawn ac 'r hyder i wneud hynny. Teg dweud i ddarllenwyr y Gymraeg gael eu synnu gan lyfr mor Gymreigaidd mewn oes sydd yn bygwth difa'r hyn fu yn sail i Gymreictod gynt.
Cyfnewidfa Ln Cymru/Wales Literature Exchange
Rhoddodd Gwen Emyr o Caerdydd i'r teitl yma ac ysgrifennodd:
"Cyfrol ddisglair dros ben ym mhob agwedd ohoni - yr ysgrifennu yn hydeiml, ac eto'n gyhyrog; y cefndir yn werinol Gymreig, a hanes y teulu arwrol yn cyffwrdd rhywun i'r byw. Yr unig ran nad yw'n gredadwy yw hanes carwriaeth Rebecca Jones â'r carcharor rhyfel. Mae'r lluniau yn ychwanegu'n fawr at y gyfrol ddeniadol hon. "


Rhoddodd Aelod O Gylch Darllen Estyn Allan o Aberystwyth i'r teitl yma ac ysgrifennodd:
"Manteisiwch ar y cyfle i fwynhau stori hunangofiannol arbennig sy'n cwmpasu bron i ganrif yn hanes bywyd teulu cyffredin. Mae'r portreadu byw yn fêl i'r glust; yr hiwmor cynnil yn gwneud i chi wenu; y tristwch ingol yn tynnu deigryn. Portread angerddol fydd yn aros yn y cof am amser maith. "
 
Rhagor o Deitlau
Fe wnaeth pobl wrth brynu'r teitl hwn hefyd brynu'r canlynol:
Haf a Cherddi Eraill, Yr
R. Williams Parry
£5.00
 
Prynwch
Gwelaf Afon
Gwyn Thomas
£5.00
 
Prynwch
Croesi Traeth
Gwyn Thomas
£5.00
 
Prynwch
Llyfr y Mis
Cymraeg
Mam - Cerddi gan Famau, ...
 
£9.95
 
Prynwch
Saesneg
Talk Welsh
Heini Gruffudd
£6.95
 
Prynwch
Plant
Mis yr Ŷd
Manon Steffan Ros
£5.99
 
Prynwch